وقتی وارد یک سایت می‌شوید، ممکن است در کنار آدرس آن نماد قفل را نبینید یا مرورگر عباراتی مانند «Not secure» را نمایش دهد. در چنین شرایطی، این سؤال مطرح می‌شود که آیا سایت خطرناک است و باید فوراً آن را ببندید؟
پاسخ به علت نمایش این نشانه بستگی دارد. نبود نماد قفل لزوماً به معنی آلوده بودن سایت نیست، اما ممکن است نشان دهد اتصال شما از حفاظت HTTPS برخوردار نیست یا مرورگر درباره امنیت اتصال هشدار می‌دهد.
همچنین باید میان نبود نماد قفل و نمایش هشدار جدی امنیتی تفاوت قائل شوید. این دو وضعیت الزاماً معنای یکسانی ندارند.
چرا نماد قفل در کنار آدرس سایت نمایش داده نمی‌شود؟
مرورگرها در نسخه‌های مختلف، ظاهر متفاوتی برای نمایش وضعیت امنیت اتصال دارند. برخی مرورگرهای قدیمی‌تر نماد قفل را برای HTTPS نمایش می‌دادند، اما بسیاری از مرورگرهای جدید از آیکون اطلاعات سایت یا نشانه‌های دیگری استفاده می‌کنند.
بنابراین، صرفاً ندیدن قفل به معنی ناامن بودن سایت نیست. بهتر است روی نوار آدرس کلیک کنید و وضعیت اتصال و پیام‌های امنیتی مرورگر را بخوانید.
چند وضعیت رایج وجود دارد:
- سایت از HTTPS استفاده می‌کند: ارتباط با TLS رمزگذاری شده است، اما اعتبار کلی سایت همچنان باید جداگانه بررسی شود.
- سایت از HTTP استفاده می‌کند: ارتباط در سطح HTTP با TLS رمزگذاری نشده است و اطلاعات در مسیر انتقال حفاظت مشابه HTTPS را ندارند.
- مرورگر درباره گواهی هشدار می‌دهد: ممکن است گواهی منقضی شده باشد، با دامنه تطابق نداشته باشد یا مشکل دیگری در اعتبارسنجی وجود داشته باشد.
- مرورگر هشدار فیشینگ یا بدافزار نمایش می‌دهد: ممکن است سایت به‌عنوان صفحه‌ای مشکوک یا مخرب شناسایی شده باشد. در این شرایط باید هشدار را جدی بگیرید.
پیشنهاد مطالعه : چگونه یک سایت جعلی را تشخصی دهیم ؟
آیا باز کردن سایت HTTP خطرناک است؟
هر سایت HTTP الزاماً کلاهبرداری یا آلوده نیست. ممکن است یک سایت قدیمی، صفحه اطلاع‌رسانی ساده یا وب‌سایتی باشد که هنوز به HTTPS مهاجرت نکرده است.
با این حال، ارتباط HTTP در برابر شنود و دست‌کاری اطلاعات در مسیر انتقال حفاظت رمزنگاری‌شده TLS را ندارد. این موضوع در شبکه‌های عمومی و شرایطی که احتمال دسترسی افراد غیرمجاز به ترافیک وجود دارد، اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.
اگر سایتی با HTTP باز می‌شود، بهتر است اطلاعات حساسی مانند رمز عبور، اطلاعات بانکی یا اطلاعات شخصی را در آن وارد نکنید. در صورت امکان، آدرس رسمی HTTPS همان سایت را باز کنید.
چه زمانی باید فوراً از یک سایت خارج شویم؟
در بعضی شرایط، ادامه استفاده از سایت منطقی نیست؛ به‌خصوص اگر مرورگر هشدار امنیتی جدی نمایش دهد یا نشانه‌های فریب‌کارانه مشاهده کنید.
۱. نمایش هشدار قرمز یا هشدار فیشینگ
اگر مرورگر اعلام می‌کند سایت ممکن است فریب‌کارانه یا مخرب باشد، صفحه را ببندید و از ادامه ورود به آن خودداری کنید. صرفاً به دلیل اینکه سایت ظاهری حرفه‌ای دارد یا از HTTPS استفاده می‌کند، هشدار را نادیده نگیرید.
۲. درخواست اطلاعات محرمانه در دامنه مشکوک
اگر صفحه‌ای شبیه درگاه بانکی یا پنل ورود یک سرویس معتبر است، اما دامنه آن با آدرس رسمی مطابقت ندارد، اطلاعات خود را وارد نکنید.
۳. دانلود خودکار فایل یا درخواست نصب برنامه ناشناس
برخی سایت‌های مخرب تلاش می‌کنند کاربر را به دانلود و اجرای فایل یا نصب افزونه ناشناس ترغیب کنند. اگر چنین درخواستی غیرمنتظره است، آن را نپذیرید.
۴. هشدار گواهی امنیتی
اگر مرورگر خطای مربوط به گواهی یا اتصال امن نمایش می‌دهد، به‌ویژه هنگام ورود به حساب‌های حساس، بدون بررسی علت از صفحه هشدار عبور نکنید. مشکل ممکن است ناشی از تنظیم نادرست سایت باشد، اما گاهی نیز می‌تواند به یک خطر امنیتی مربوط شود.
پیشنهاد مطالعه : علائم وجود Spyware در ویندوز چیست ؟
اگر سایت بدون قفل باشد، می‌توان از آن خرید کرد؟
برای خرید اینترنتی، نبود حفاظت HTTPS در صفحه‌ای که اطلاعات شخصی یا پرداخت را دریافت می‌کند، یک علامت هشدار جدی است. اطلاعات پرداخت را در چنین صفحه‌ای وارد نکنید.
حتی اگر سایت HTTPS داشته باشد، پیش از خرید باید موارد دیگری را بررسی کنید:
- آدرس دامنه با نام فروشگاه مطابقت داشته باشد.
- اطلاعات تماس و روش‌های پشتیبانی مشخص باشند.
- شرایط خرید، ارسال، بازگشت وجه و ضمانت شفاف باشند.
- درگاه پرداخت از مسیر معتبر و قابل بررسی باز شود.
- قیمت‌های غیرعادی و وعده‌های غیرمنطقی با دقت بررسی شوند.
وجود HTTPS به‌تنهایی اصالت کالا، معتبر بودن فروشنده یا امنیت تمام مراحل خرید را تضمین نمی‌کند.
چگونه امنیت یک سایت را بررسی کنیم؟
برای بررسی اولیه یک سایت، این مراحل را انجام دهید:
مرحله اول: آدرس سایت را بررسی کنید. دامنه را دقیق بخوانید و از درست بودن املای آن مطمئن شوید. اگر لینک از طریق پیامک یا شبکه اجتماعی ارسال شده است، ترجیحاً آدرس رسمی را مستقلاً پیدا کنید.
مرحله دوم: وضعیت اتصال را بررسی کنید. روی نوار آدرس یا نماد اطلاعات سایت کلیک کنید و ببینید اتصال با HTTPS برقرار شده است یا خیر. اگر هشدار گواهی نمایش داده می‌شود، آن را نادیده نگیرید.
مرحله سوم: به رفتار سایت توجه کنید. درخواست اطلاعات غیرضروری، دانلودهای ناخواسته، پنجره‌های فریب‌کارانه و هدایت مکرر به دامنه‌های ناشناس می‌توانند نشانه خطر باشند.
مرحله چهارم: از ابزارهای بررسی اعتبار دامنه استفاده کنید. سرویس‌هایی مانند Google Safe Browsing می‌توانند درباره برخی سایت‌های شناخته‌شده فیشینگ یا مخرب اطلاعات ارائه دهند. البته نبود هشدار در این ابزارها به معنی تضمین امنیت سایت نیست.
مرحله پنجم: سیستم خود را به‌روز نگه دارید. به‌روزرسانی مرورگر، سیستم‌عامل و ابزارهای امنیتی به کاهش خطر سوءاستفاده از آسیب‌پذیری‌ها کمک می‌کند.
اگر قبلاً وارد سایت ناامن شده باشیم، چه کنیم؟
صرف باز کردن یک سایت HTTP یا سایتی که نماد قفل ندارد، لزوماً به معنی آلوده شدن دستگاه نیست. میزان خطر به محتوای سایت، آسیب‌پذیری‌های احتمالی مرورگر و اقداماتی که انجام داده‌اید بستگی دارد.
اگر فقط صفحه را باز کرده‌اید، آن را ببندید و مرورگر و سیستم‌عامل را به‌روز نگه دارید.
اگر رمز عبور وارد کرده‌اید، رمز را از مسیر رسمی سرویس تغییر دهید. اگر اطلاعات بانکی وارد کرده‌اید، با بانک تماس بگیرید و اقدامات حفاظتی لازم را انجام دهید.
اگر فایلی دانلود و اجرا کرده‌اید، فایل را با ابزار امنیتی معتبر بررسی کنید و اسکن سیستم را انجام دهید. اگر نشانه‌ای از دسترسی غیرمجاز به حساب‌ها مشاهده می‌کنید، نشست‌های فعال را بررسی کنید و احراز هویت دومرحله‌ای را فعال کنید.
پیشنهاد مطالعه : مرورگر امن ESET چیست و چگونه
آیا آنتی‌ویروس می‌تواند سایت‌های ناامن را شناسایی کند؟
برخی محصولات امنیتی قابلیت شناسایی یا مسدودسازی صفحات فیشینگ، دامنه‌های مخرب و فایل‌های آلوده را دارند. این قابلیت‌ها می‌توانند یک لایه دفاعی اضافه ایجاد کنند، اما جایگزین بررسی آدرس سایت و توجه به هشدارهای مرورگر نیستند.
برای مثال، راهکارهای امنیتی مانند ESET ممکن است بسته به محصول و تنظیمات، قابلیت‌هایی برای محافظت از وب‌گردی یا مقابله با فیشینگ ارائه دهند. امکانات دقیق به نسخه محصول بستگی دارد؛ بنابراین هنگام انتخاب آنتی‌ویروس باید قابلیت‌های نسخه موردنظر را بررسی کنید.
جمع‌بندی
نبود نماد قفل به‌تنهایی ثابت نمی‌کند که سایت خطرناک است؛ ممکن است مرورگر از شیوه نمایش دیگری برای وضعیت اتصال استفاده کند. اما اگر سایت از HTTP استفاده می‌کند، اطلاعات حساس خود را در آن وارد نکنید.
اگر مرورگر هشدار گواهی، فیشینگ یا بدافزار نمایش می‌دهد، علت هشدار را بررسی کنید و از عبور عجولانه از آن خودداری کنید. برای تشخیص سایت قابل اعتماد، وضعیت HTTPS را در کنار اعتبار دامنه، رفتار سایت و هشدارهای امنیتی مرورگر بسنجید.
پیشنهاد میکنیم برای افزایش امنیت خود در فضای اینترنت از آنتی ویروس قدرتمند نود 32 به همراه لایسنس معتبر استفاده کند . لایسنس اینترنت سکوریتی ، لایسنس eset mobile و لایسنس ESET Smart Security Premium همگی در سایت نود ایرانی قابل خرید هستند.
